24 februari 2020

FIAN Belgium presenteert haar schaduwrapport aan de VN-Commissie voor Economische, Sociale en Culturele Rechten

Van 17 tot 20 februari 2020 onderging België zijn vijfde periodieke evaluatie van de VN-Commissie voor Economische, Sociale en Culturele Rechten (CESCR). De staten die het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele (ESC) rechten ratificeerden, worden verzocht iedere vijf jaar een verslag in te dienen over de situatie van deze rechten in hun land en de maatregelen die ze namen om de bescherming en de verwezenlijking ervan te waarborgen. Bij deze gelegenheid heeft het maatschappelijk middenveld de gelegenheid om een parallel rapport te presenteren om de problemen met betrekking tot de ESC-rechten en de tekortkomingen van België te belichten.


In haar rapport belichtte FIAN Belgium de volgende aspecten:

  • Armoede: het armoedeniveau is al meer dan vijftien jaar niet meer gedaald en ligt nog steeds rond de 20%. België is dus zijn belofte om 380.000 mensen uit de armoede te halen tegen 2020 niet nagekomen.
  • Recht op voedzaam voedsel: Het recht op voedsel wordt rechtstreeks beïnvloed door de aanhoudende armoede en het falen van het agro-industriële systeem. Meer dan 450.000 mensen zijn afhankelijk van voedselhulp, vooral alleenstaande vrouwen met kinderen. Aan de andere kant is overgewicht de afgelopen 25 jaar gestaag toegenomen en treft het nu 49% van de bevolking (waarvan 16% zwaarlijvig).
  • Rechten van boer·inn·en: Sinds 1980 heeft België 68% van zijn landbouwbedrijven verloren en de meerderheid van de landbouwers is 55 jaar en ouder en zal binnenkort met pensioen gaan, zonder afnemers. De boeren staan onder druk van de voedingsindustrie en worden in het bijzonder getroffen door burn-outs en zelfmoorden.
  • Klimaatverandering: De Belgische engagementen om de klimaatcrisis aan te pakken volstaan in geen geval om onder 2° opwarming te blijven (laat staan om naar 1,5° te streven). Bovendien komt België zijn Europese verplichtingen voor 2020 niet na.
  • Agrobrandstoffen: België blijft agrobrandstoffen (geproduceerd uit voedsel) promoten ondanks de bewezen negatieve impact op voedselzekerheid, ontbossing en landroof. Het nieuwe Nationaal Energie- en Klimaatplan van België voorziet nog steeds in een verhoging van het gebruik ervan tegen 2030.
  • Bedrijven en mensenrechten. België heeft nog geen enkele stap gezet om te komen tot een nationale wet rond zorgplicht, die bedrijven verplicht om maatregelen te nemen om schendingen van de mensenrechten te voorkomen en hen hiervoor aansprakelijk stelt. FIAN presenteerde ook twee gevallen waarin Belgische actoren betrokken zijn bij inbreuken op de mensenrechten (in Sierra Leone en de DRC).
  • Officiële ontwikkelingshulp: Ondanks de in de Belgische wet op de ontwikkelingssamenwerking vastgelegde verplichting om 0,7% van het Belgische bbp aan ontwikkelingshulp te besteden, en ondanks herhaalde verbintenissen op internationaal niveau, is de officiële ontwikkelingshulp gedaald ten opzichte van 2010 en stagneert deze rond 0,45%, wat lager is dan het Europese gemiddelde.

Tijdens de zitting heeft het Comité voor ESC-rechten geluisterd naar de presentaties van de verschillende aanwezige NGO’s en stelde ze verschillende vragen ter verduidelijking aan de in Genève aanwezige Belgische delegatie. Op basis hiervan zal het Comité een reeks aanbevelingen opstellen om de tenuitvoerlegging van de ESC-rechten door België te verbeteren. Deze aanbevelingen worden over enkele weken verwacht.

Lees ons schaduwrapport (in het Frans)

PDF - 293.8 kB

Lees onze mondelinge verklaring aan het Comité voor Economisch Sociale en Culturele rechten (in het Engels).

Word - 95.8 kB

Communiqué de l’ONU